Dit is een beeldverhaal over waar je lekker kunt eten én een misrekening van mijn moeder. Oudejaarsdag begint euforisch: mijn moeder heeft 100.000 euro gewonnen! Elk jaar geven we haar een (Hollands) adventskraslot van de Staatsloterij. Vanaf 1 december moet je dan iedere dag een vakje openkrassen. Als je dat braaf elke dag doet, dan wordt de spanning steeds verder opgebouwd en kun je de hoofdprijs (100.000 euro) winnen als je op 31 december 11 sterretjes hebt.

En ja hoor, op 30 december staan er 10 sterretjes op een rij op het kraslot van mijn moeder, en op 31 december is ze helemaal in de gloria, want ze krast het elfde sterretje open.

“Mam, denk aan je hart! Rustig, laat me het even checken” (iemand moet de desmancha-prazeres – letterlijk plezierbreker, in het Nederlands spelbreker — zijn). En jawel, bij controle tel ik toch echt maar 10 sterretjes. Dus geen enkele prijs. Nada, niente.

Voor wie nu denkt dat we de rest van de dag in mineur hebben doorgebracht: nee, hoor! Mijn moeders oplossing: “Ik kijk vanavond wel naar de hemel om de elfde ster te ontdekken.” Als troost opper ik dat ik mijn moeder mee uit lunchen neem. Op oudejaarsdag kan dat makkelijk, want mijn man staat om 13.00 uur, tijdens lunchtijd, met vrienden op de tennisbaan, dus ik kan fijn alleen met mijn moedertje op stap.

En waar ga je dan eten?

In Caldas da Rainha is het op oudejaarsdag een gekkenhuis bij de supermarkten. Traditiegetrouw slaat men heel wat in om de avond leuk door te komen. Wij zijn van plan om het rustig te houden en vooral niet te veel zoetigheid op tafel te zetten. Mijn tandarts was op 30 december tijdens de controle niet zo tevreden over mijn gebit, dus ik ga mijn leven beteren.

Daarnaast hebben we van de week eens bij Humus Malka gegeten, een vegetarisch restaurant met een keuken uit het Midden-Oosten. Ze zitten op een apart plekje: boven de Pingo Doce in het centrum van de stad, maar de vegetariërs hebben het ontdekt, want in het piepkleine tentje zijn alle tafeltjes bezet. De dagsoep alleen al is een maaltijd op zich en wat we verder nemen — hummus met brood en falafel, shakshuka met gepocheerde eieren en een pitabroodje met geroosterde groenten en feta — vinden we zo lekker dat we op zoek gaan naar het recept van een van de gerechten: shakshuka. Dit blijkt uit Tunesië te komen, waar het oorspronkelijk als ontbijt werd genuttigd.

Natuurlijk kun je de kruiden uit de supermarkt halen, maar ik ga graag naar Mercearia Zen, een klein zaakje vlakbij het CCC met een enorme verscheidenheid aan kruiden en thee. Daar haal ik kaneel (uit Sri Lanka, echte kaneel dus), kurkuma, koriander en komijn in poedervorm. Alles bij elkaar nog geen 4 euro en daar kun je wel tien keer shakshuka van maken.

Op oudejaarsavond geurt onze keuken helemaal naar de hierboven genoemde kruiden. De pan staat gewoon op tafel (zie filmpje) en we laten onze eigen Shakshuka goed smaken. Voor wie dit gerecht ook wil maken: op internet zijn er verschillende recepten te vinden.

Bites & Bitaites

Voor ontbijt en take-away vinden we de heren van Bites & Bitaites nog steeds onovertroffen. Waar ontbijt je nou nog voor 4,50 euro en krijg je koffie, fruitsalade, vers sap én brood? In ons geval altijd een tosti met kaas. We bestellen ook steeds vaker een van hun lunchmaaltijden als we tussen de middag geen tijd hebben om warm te eten en ’s avonds geen zin hebben om te koken. In de loop van de dag haalt één van ons het op en ’s avonds hebben we dan een lekkere vegetarische maaltijd voor mijn man of een vis/vleesmaaltijd voor mij op tafel.

Sana Silver Coast Hotel

Sinds begin december hebben we het hotel Sana Silver Coast weer in ons hart gesloten. Een aantal jaar vonden we het niets, maar we zijn om na drie keer een uitstekende maaltijd én op 25 december een mooi buffet. Op zondag hebben ze een uitgebreide brunch. Mijn man noemt dit ‘net restaurante Lisboa XL, maar dan zonder muziek’. Doordeweeks kun je er voor 26,50 euro lunchen en daar krijg je een driegangenmenu dat prachtig wordt opgediend en bovendien uitstekend smaakt.

Tibino, casa de petiscos

Mijn moeder wil op oudejaarsdag naar Foz do Arelho. Naar Ondas Taverna, waar we meestal neerstrijken als we zin hebben in zeelucht en een lekker vissoepje, amêijoas à Bulhão Pato (kokkels) en garnalen met knoflook. Helaas is Ondas Taverna gesloten, waarschijnlijk omdat ze de hele oudejaarsavond open zijn. Er staat op de rotonde voor het strand een enorm podium voor het feest.

Dan maar naar Cais da Praia, aan het begin van de boulevard. Ook dicht. Al tijden denk ik: we moeten eens het rood geverfde restaurant tegenover Inatel proberen: Távola Lagoa.

Daar strijken we neer, maar we houden het al gauw voor gezien als we de prijzen zien. We gaan geen 70 euro per kilo voor het bereiden van vis betalen. Dat doe je als je de 100.000 hebt gewonnen. Ondertussen worden we door onze Nederlandse tak via de app gewezen op een ander restaurant in Foz (veel gekker moet het niet worden dat zij mij van advies gaan voorzien, haha): O Gronho. Die gaan we onthouden.

Ik heb een ander restaurant op het oog en rijd het kleine dorpje Foz in, omdat ik op de weg ernaartoe een restaurantje zag waarvan de naam in mijn geheugen resoneerde omdat iemand me onlangs had gezegd dat je daar goed at: Tibino, casa de petiscos.

Meteen bij binnenkomst worden we warm ontvangen en wat ziet het er binnen gezellig uit. Op één tafeltje na zit het vol. Altijd een goed teken! We krijgen het laatste tafeltje, onder de échte kerstboom. Wat wil een mens nog meer.

Ook hier hebben ze een diária bij de lunch: voor 12,50 (of 13,50) euro kun je kiezen uit een aantal heerlijke hoofdgerechten, brood met olijven vooraf, een drankje en koffie toe zitten bij de prijs inbegrepen. Ook fijn: elke dag in ieder geval een vegetarische maaltijd bij het lunchmenu. Ik kies de robalo en mijn moeder de vegetarische maaltijd (spaghetti bolognese met linzen, gedroogd fruit en noten). Ook plezierig: de keuken en bediening zijn professioneel. We hebben drie kwartier om te lunchen, want ik heb beloofd om mijn wederhelft om 15.00 uur van de tennisbaan te halen en ondertussen is het twee uur. Heel tevreden en voldaan vertrekken we met het idee hier snel ook met Daan te gaan eten, want die staat dan wel lekker in het park ballen over het net te slaan, maar mist toch even dit!

Geladaria Aromas

Voor wie het échte Portugese ritme volgt: om 17.00 uur is het ‘lanche’-tijd. Het vijfuurtje. Als ik tijd heb, vind ik het leuk om dan met vrienden af te spreken. Deze week ben ik samen met Rita Manique bij ijssalon Geladaria Aromas in de Rua do Jardim in Caldas da Rainha beland, die in de winter crêpes en wafels serveert. Rita is illustrator en van haar hand zijn verschillende illustraties die her en der in de stad zijn opgehangen. Ze wordt tegenwoordig ook gevraagd om haar impressie van een bruiloft of evenement te geven. Leuk voor een blijvend aandenken. Bij ons thuis hangen verschillende van haar aquarellen. Ik heb bewondering voor jonge kunstenaars die nog niet zo lang geleden zijn afgestudeerd aan de kunstacademie van de stad (ESAD) en ik denk dat Rita de komende jaren haar weg in de kunstwereld van Caldas en daarbuiten zeker zal vinden.

Tot onze verrassing zit de ijssalon bijna helemaal vol. We bemachtigen het laatste bankje. De eigenaresse verontschuldigt zich: het beslag voor de wafels is op, maar crêpes kunnen ze nog wel maken. Rita kiest pistache-ijs en ik ga voor de aparte combi van pompoen-speculaasijs. Ook hier is er oog voor mensen die een bepaald dieet volgen: ze hebben een paar smaken glutenvrij én lactosevrij ijs. En ik zie ook glutenvrije taarten in de vitrine staan.

Ik vind sowieso dat er steeds meer oog is voor mensen met een dieet of allergie. Onlangs stond ik bij een bakker en die sneed mijn brood niet, want er zaten noten/pitten in mijn brood en op deze manier voorkwamen ze dat mensen met een notenallergie in aanraking zouden komen met noten.

Goede voornemens

Voor wie nu denkt: ik ga meteen 2 januari op pad om al deze tentjes uit te proberen: fijn, maar kijk wel even op de websites of social mediapagina’s, hè. Veel horecaondernemers hebben het ontzettend druk gehad en gaan een paar dagen dicht. Zo weet ik dat de heren van Bites & Bitaites 5 januari weer open gaan. En sta niet vreemd te kijken als mensen de hele maand dicht gaan. Januari is voor ondernemers vaak een slechte maand, en het is koud. Verwarming is kostbaar of niet aanwezig. In restaurants of cafés zit je vaak met je jas aan. Hier mijn goede voornemen voor 2026: de lezers van Zin in Portugal opnieuw een vol jaar van eerlijke weetjes en leuke tips voorzien. En hierbij mijn eerste tip en weetje 😉.

1. Tip: voor wie in de komende wintermaanden in Portugal neerstrijkt (op het platteland): pak die berenpyjama en dikke trui in. Wil je overdag kledingtechnisch alle kanten op: dikke trui met daaronder een t-shirt of bloesje, want écht, als de zon schijnt, is het heerlijk buiten en kan er wat uit.
2. Weetje: Je hebt ze vast gezien, de enorme billboards in het straatbeeld. Er is veel gedoe geweest over een billboard van Chega, de Portugese tegenhanger van de PVV. André Ventura stond daarop met de tekst dat zigeuners zich aan de wet moeten houden. Deze billboards hebben veel ophef veroorzaakt. Zes verschillende Roma-verenigingen hebben daarop in november een rechtszaak aangespannen en op 22 december gewonnen op grond van het feit dat de rechter oordeelt dat de tekst op de affiches een gehele etnische groep aanvalt en aanzet tot discriminatie. Dat is in strijd met de Portugese en Europese wetten tegen racisme en discriminatie. Gevolg: binnen een mum van tijd waren de affiches met de tekst verdwenen. André Ventura en zijn partij zouden een dwangsom van 2500 euro per dag moeten betalen als ze de affiches zouden laten hangen. En nu? Nu staan er overal billboards waarop staat: As minorias do costume têm de cumprir a lei (de gebruikelijke minderheden moeten zich aan de wet houden). Tja…

Maar hoe werkt het nou precies met de presidentsverkiezingen? André Ventura stevent af op het winnen van deze verkiezingen. Betekent dit dat hij dan de president van Portugal wordt? Nee, want de verkiezingen verlopen volgens een meerderheidsstelsel in twee rondes. In de eerste ronde wint een kandidaat direct als hij of zij meer dan 50% van de geldige stemmen behaalt. Lukt dat niet, dan volgt een tweede ronde, meestal twee weken later, tussen de twee kandidaten met de meeste stemmen uit de eerste ronde. In deze tweede ronde is een gewone meerderheid voldoende om te winnen.

Zoals het ernaar uitziet, wint André Ventura de eerste ronde, zonder meer dan 50% van de stemmen. Dus er komt een tweede ronde tussen twee kandidaten en in dat geval krijgt, waarschijnlijk — ik weet het, het is koffiedik kijken — de kandidaat die het tegen Ventura opneemt de meeste stemmen, omdat een groot deel van de bevolking niet voor een president is met het gedachtengoed van de Chega (Genoeg)-partij. Dit heeft veel te maken met het volgende: de president van Portugal hoort een bemiddelende en stabiliserende rol te spelen. Een president heeft belangrijke bevoegdheden zoals het benoemen van de premier, het ontbinden van het parlement en het uitschrijven van nieuwe verkiezingen, maar bemoeit zich doorgaans niet met het dagelijks bestuur. Ik ben geen helderziende, maar uit ervaringen uit het verleden weten we dat veel Portugezen in de tweede ronde een ander dan André Ventura zullen kiezen om de democratie niet in gevaar te brengen.

---

Handige links uit dit artikel

Restaurants & winkels in Caldas da Rainha:

• Vegatarische lunch: Humus Malka: Google Maps link
• Vegetarisch, daghap vlees/vis, uitstekende koffie, neem de galão met veel schuim (zeg maar, zoals op Zin in Portugal, dan weten ze het meteen: Bites & Bitaites: Google Maps link en facebookinfo met informatie daghap
• SANA Silver Coast Hotel: Google Maps link en website van hotelketen Sana
• Ijssalon met o.a.. huisgemaakt lactose en glutenvrij ijs (en ook wafels, crepes en uitstekende koffie): Geladaria Aromas: Google Maps link
• Kruiden- en thee, keur van exotische kruiden en thee uit de hele wereld: Mercearia Zen: Google Maps link en facebookinfo over activiteiten, thee en kruiden

Restaurants in Foz do Arelho:

• Elke dag 1 vegetarische daghap en natuurlijk vlees/vis, in het dorpje Foz: Tibina – Casa de Petiscos: Google Maps link
• Voor kokkels, gambas en tosti’s, sowieso fijne nog authentiek tentje om neer te strijken aan het strand van Foz do Arelho: Ondas Bar Taverna: Google Maps link
• Aan het begin van de boulevard (leuk weetje: Cais do Parque in het park van Caldas da Rainha is van dezelfde eigenaar): Cais da Praia: Google Maps link
• Távola Lagoa: Google Maps link
• O Gronho: Google Maps link

Kunst & Illustratie:

• Rita Manique Illustration Studio (voor portret-, je huis/bedrijf-, bruids- en evenementenillustraties)

En zien we je zaterdag 3 januari bij de Passeio Equestre? In de late namiddag zullen ruiters door de straten van Caldas da Rainha rijden. Hopelijk laat het weer het toe, want op het moment dat ik dit tik, nieuwjaarsdag rond een uur of zeven in de namiddag is het bar en boos (en dat was het de hele dag). Klik hier voor de route en de laatste informatie en op mijn YouTubekanaal kun je een idee krijgen van hoe feeëriek dit eruit ziet:

Geen beeldverhaal van Zin in Portugal meer missen? Tik je e-mailadres in bij de volgknop, dan ontvang je een volgend beeldverhaal net als ruim 800 anderen meteen in je inbox.

Wil je niets missen? Volg dan ook de Facebookpagina van Zin in Portugal. Daar deel ik vaak nét iets sneller korte, leuke en informatieve weetjes over het leven in Portugal. Zoals gisteren, toen de Portugese Luchtmacht op 31 december in formatie over grote delen van het land vloog om iedereen een “Feliz Ano Novo” te wensen (hopelijk zonder iemand de stuipen op het lijf te jagen 😉).

Sinds een jaar heb ik daarnaast ook een engelstalig YouTube Shorts-kanaal: Enjoy Portugal Comigo. Gewoon omdat ik het zó leuk vind om korte filmpjes te maken over Portugal — en wie weet word jij er net zo blij van als ik. Leuk als je me daar ook volgt!

Bem hajam!

Bom ano 2026, cheio de sabedoria, saúde e obviamente: uma visita a Portugal e às Caldas da Rainha em especial. Ik wens je een mooi 2026, vol wijsheid, gezondheid en natuurlijk: een bezoek aan Portugal en aan Caldas da Rainha in het bijzonder. Até breve, beijinhos!